Ўзбекистон Республикаси Давлат солиқ қўмитаси
Размер шрифта 15 px
A - A +
Цвета сайта
Ц Ц Ц Ц Ц
Изображения
Дополнительно
Настройки
Междустрочный интервал
Стандартный Средний Большой
Межбуквенный интервал
Одинарный Полуторный Двойной
Встроенные элементы (Видео, карты и тд.)
Включить Выключить
71 202-32-82
/ 1198
Call-марказ
Ҳудудий органлар

Ўзбекистон Республикаси Вазирлар Маҳкамасининг "Экспорт-импорт операциялари мониторингини янада такомиллаштириш чора-тадбирлари тўғрисида" ги қарори билан "Ташқи савдо операцияларининг божхона мониторингини амалга ошириш тартиби тўғрисида" ги низом тасдиқланди.

 
  • Мониторинг олиб бориш схемаси

    Босқичлар

     

    Субъектлар

     

    Тадбирлар

     

    Бажариш муддатлари

     

     

     

     

     

     

     

    1-босқич

     

    Хўжалик юритувчи субъект, тегишли вазирликлар ва идоралар

     

    Импорт контрактларини қонун ҳужжатларига мувофиқ экспертизадан ўтказиш  

     

    қонун ҳужжатларида белгиланган муддатларда

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    2-босқич

     

    Хўжалик юритувчи субъект

     

    Ташқи савдо контрактлари бўйича маълумотларни (умумий ахборот) Ташқи савдо операцияларининг ягона электрон ахборот тизимига (ТСОЯЭАТ) киритиш.

     

    контракт тузилгандан (ёки қонун ҳужжатларига мувофиқ экспертизаси ўтказилгандан) кейин

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    3-босқич

     

    Тижорат банклари, бюджет ташкилотлари, бюджет маблағлари олувчилар, ғазначилик бўлинмалари

     

    1. Контракт бўйича маълумотларни (маблағларнинг ҳаракати тўғрисида ахборот) ТСОЯЭАТга киритиш.

    2. Мониторинг олиб бориш.

     

    ҳисоб-китобларни амалга оширишда;
    доим ий

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    Давлат божхона қўмитаси органлари

     

    1.   Контракт бўйича маълумотларни (товарлар тушиши) ТСОЯЭАТга киритиш.

    2.   Мониторинг олиб бориш.

    3.   Божхона ва валюта қонунчилиги, ҳисоб-китобларни амалга ошириш тартиби бузилиши ҳолатлари аниқланганда ахборотни солиқ органларига тақдим этиш.

     

    товар тушганда ёки юклаб жўнатилганда;
    доим ий ;
      ҳолатлар аниқланганда

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    4-босқич

     

    Давлат божхона қўмитаси

     

    Мониторинг олиб бориш. 

     

    доим ий

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    Марказий банк

     

    Мониторинг олиб бориш.

     

    доим ий

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    Юқоридаги схемага мувофиқ ташқи савдо операцияларининг ягона електрон ахборот тизими орқали хўжалик юритувчи субъектлар томонидан тузилган ташқи савдо контрактларининг бажарилиши ва хўжалик юритувчи субъектлар, божхона ва солиқ органлари, Марказий ва тижорат банклари ўртасида маълумот алмашинувини таъминлаш учун ташқи савдо операцияларини мониторинг қилиш тизими жорий этилган.

  • Мониторинг олиб боришда ахборот алмашув ва Давлат солиқ хизмати органлари вазифалари

    Ташқи савдо операциялари устидан мониторинг олиб бориш ва назорат қилиш давлат солиқ ва божхона хизмати органлари ҳамда тижорат банклари билан ўзаро ахборот алмашиш асосида (шу жумладан, алоқа каналлари орқали электрон кўринишда) ва Ташқи савдо операцияларининг ягона электрон ахборот тизими орқали олиб борилади.

    Давлат солиқ қўмитаси ва ҳудудий бошқармаларига қуйидаги маълумотлар тақдим этилади:
    Бош ваколатли банклар ва уларнинг филиаллари томонидан ҳар ойда, ҳисобот ойидан кейинги ойнинг 15-санасига қадар:
    • имтиёзли солиқ режими бериладиган ва (ёки) молиявий операциялар амалга оширилганда маълумотларни ошкор этиш ва беришни назарда тутмайдиган давлат ёки ҳудудларда (оффшор ҳудудларда) рўйхатдан ўтган, шунингдек норезидентларнинг оффшор ҳудудларда жойлашган банклардаги ҳисобварақларига шартнома (контракт) бўйича товарлар (ишлар, хизматлар) импорти юзасидан тўлов амалга оширилиши;
    • резидентлар томонидан экспорт-импорт шартномаларида назарда тутилган мажбуриятларни бажармаганликлари ва етказиб бериш ёки тўлов муддатларига риоя қилмаганликлари учун контрагент-норезидентларга жарима тўланиши;
    • резидентлар томонидан экспорт-импорт шартномаларида назарда тутилган мажбуриятларни бажармаганликлари ва етказиб бериш ёки тўлов муддатларига риоя қилмаганликлари учун контрагент-норезидентларга жарима тўланиши;
    • импорт шартномалари бўйича ишларни бажариш ёки хизматлар кўрсатиш, роялти бўйича тўлов, шунингдек чет эл таъсисчиларига дивидендларни ўтказиб бериш ёки фойдани репатриация қилиш юзасидан тўлов амалга оширилиши;
    • норезидентларга улар юридик шахс - Ўзбекистон Республикаси резидентларининг устав капиталидаги акциялар, улушлар (пайлар) ҳамда Ўзбекистон Республикаси ҳудудида жойлашган кўчмас мулкни реализация қилганликлари учун тўловлар амалга оширилиши;
    • резидент томонидан кредит шартномаси (қарз шартномаси) бўйича норезидент фойдасига (халқаро молия институтлари ва чет эл банклари томонидан берилган кредит (қарз)лардан ташқари) тўловлар амалга оширилиши;
    • жисмоний шахс - Ўзбекистон Республикаси резиденти томонидан жисмоний шахсларнинг хориждаги ҳисобварағига пул маблағлари ўтказмаси, агар бир календарь йили давомида ўтказма суммасининг эквиваленти 10 минг АҚШ долларидан ортиқ бўлса;
    • чет элдан жисмоний шахс - Ўзбекистон Республикаси резидентининг ҳисобварағига хорижий юридик шахслардан пул маблағларининг келиб тушиши;
    • ташқи савдо шартномалари бўйича вужудга келган муддати ўтган дебиторлик қарздорлиги тўғрисидаги.
     
    Давлат божхона хизмати органларининг ҳудудий бошқармалари ҳар ойда, ҳисобот ойидан кейинги ойнинг 10-санасига қадар:
    • олиб кирилаётган товарларни божхонада расмийлаштиришда товарнинг фактура қийматини унинг экспортёр мамлакатида қайд этилган қийматидан асоссиз равишда юқорироқ кўрсатиш мақсадида давлат божхона хизмати органларига ишончсиз маълумотлар мавжуд бўлган ҳужжатлар тақдим этилганда (тасдиқловчи бирламчи ҳужжатлар илова қилинган ҳолда);
    • шартнома бўйича контрагент бўлмаган товар етказиб берувчилар томонидан товар етказиб берилганлик фактлари аниқланганда;
    • олдиндан тўловсиз, аккредитив очилмасдан, харидор банкининг кафолатисиз ёки экспорт шартномаларини сиёсий ва тижорат таваккалчиликларидан суғурта полиси расмийлаштирилмасдан товарлар экспорт қилинганда.
     
    Давлат солиқ хизмати органлари ваколатли банклар ва давлат божхона хизмати органларидан олинган маълумотларни:
    • таҳлил қилади;
    • солиқ тўловчининг молиявий ва солиқ ҳисоботини камерал назоратдан ўтказади;
    • камерал назорат натижасида хатоликлар ва зиддиятлар мавжуд бўлса, солиқ тўловчига тегишли тузатишлар киритиш ҳақида талабнома жўнатади;
    • муддати ўтган дебитор қарздорликка йўл қўйган хўжалик юритувчи субъектларга нисбатан молиявий жарима қўллаш юзасидан судларга даъво ариза киритади, мансабдор шахсларига нисбатан маъмурий баённома расмийлаштиради;
    • пул маблағлари чет элга асоссиз равишда ўтказилган ҳолатлар аниқланган тақдирда тадбиркорлик субъектлари фаолиятида ўтказиладиган текширишларни мувофиқлаштириш бўйича ваколатли орган билан келишилган ҳолда ушбу контрактни тузган орган билан келишилган ҳолда тадбиркорлик фаолиятини текширади. Зарурат бўлганда, текширув давлат божхона хизмати органлари билан биргаликда ўтказилади;
    • текшириш ва камерал назорати натижалари бўйича ҳуқуқбузарлик фактлари содир этилганлиги тасдиқланганда, текшириш материаллари қонун ҳужжатларида белгиланган чораларни кўриш учун ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга юборилади;
    • ўтказилаётган текширишлар ва камерал назорати жараёнида жиноий фаолиятдан олинган даромадларни легаллаштириш ва терроризмни молиялаштириш билан боғлиқ ҳолатлар аниқланган тақдирда, уч кун муддат ичида Иқтисодий жиноятларга ва жиноий даромадларни легаллаштиришга қарши курашиш департаментига хабар беради.
  • Белгиланган муддатлар
    Импорт операциялари бўйича товарларни республикага олиб кириш ва “эркин муомала учун чиқариш” режимига расмийлаштириш, иш бажариш ва хизматлар кўрсатиш ёки импорт контрактлари бўйича улар учун тўланган пул маблағларини қайтариш муддатлари:
    • Ўзбекистон Республикаси Президенти ва Вазирлар Маҳкамасининг қарорларига мувофиқ амалга ошириладиган лойиҳалар доирасида ёки Маҳсулот тақсимоти тўғрисидаги битимларни амалга ошириш доирасида Бошқарувчи қўмита томонидан тасдиқланган тақдирда - импорт контрактларида белгиланган муддатлардан;
    • электротехника саноати тармоғи ташкилотларининг ўз ишлаб чиқариш эҳтиёжлари учун технологик асбоб-ускуналарга нистабан тузилган импорт контрактлари бўйича - тўлов амалга оширилган кундан бошлаб 270 календарь кун;
    • бошқа импорт контрактлари бўйича - тўлов амалга оширилган кундан бошлаб 180 календарь кундан ортиқ бўлмаслиги керак.
    • Экспорт операциялари бўйича тушум тушиши ёки товарларни қайта олиб кириш муддати:
    • муассислар - Ўзбекистон Республикаси резидентлари томонидан чет элдаги ташкилотларга (савдо уйлари, савдо ваколатхоналари, шуъба корхоналар, фирма дўконлар, дилерлик шохобчалари ва консигнация омборлари), шунингдек - Савдо-саноат палатаси аъзолари томонидан Палатанинг савдо-инвестиция уйлари номига олиб чиқилаётган товарлар амалда экспорт қилинган кундан бошлаб 180 кундан;
    • электротехника ва электрмаиший маҳсулотлар экспорт операциялари бўйича - божхона юк декларацияси расмийлаштирилган кундан бошлаб 180 календарь кун;
    • қолган экспорт қилувчилар учун товарлар, ишлар ва хизматлар амалда экспорт қилинган кундан бошлаб 120 кундан ошиб кетмаслиги керак.
      Бунда , енгиб бўлмайдиган куч (форс-мажор) таъсири юзага келган ҳолатда хорижий валютадаги тушумнинг тушиши муддати ушбу таъсир юз берган давлатнинг ваколатли органи томонидан тасдиқланган, енгиб бўлмайдиган кучнинг амал қилиши даврига узайтирилади.
  • Муддати ўтган дебитор қарздорликлар
    Якка тартибдаги тадбиркорлик субъектларини рўйхатдан ўтказиш учун зарур бўлган хужжатлар рўйхати

      Муддати ўтган дебитор қарздорликка йўл қўйганлиги учун Ўзбекистон Республикасининг Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодексининг 175-моддаси 3-қисми билан хўжалик юритувчи субъектларнинг мансабдор шахсларга энг кам иш ҳақининг ўн бараваридан ўн беш бараваригача миқдорда жарима солишга сабаб бўлади.

      Бундан ташқари, экспорт қилувчилар, шунингдек, “эркин муомала учун чиқариш” режимида товарларни республикага олиб кириш ва расмийлаштиришни, иш бажариш ва хизматлар кўрсатишни 30 банк кунидан ортиқ таъминламаган импорт қилувчилар (кичик бизнес ва хусусий тадбиркорлик субъектлари учун - 60 банк куни) белгиланган муддатлар тамом бўлгандан кейин тушмаган валюта маблағлари ёки “эркин муомала учун чиқариш" режимида расмийлаштирилмаган товарлар (бажарилмаган иш, кўрсатилмаган хизматлар) суммасининг:

      белгиланган муддатлардан 180 кунгача кечикканда - 10 фоизига;

      белгиланган муддатлардан 180 кундан 365 кунгача кечикканда - 20 фоизига;

      белгиланган муддатлардан 365 кундан ортиқ кечикканда – 70 фоизига тенг миқдорда республика бюджети даромадига қўшимча жарима тўлайдилар.

      Экспорт контрактининг суғурта полиси бўйича суғурта қопламаси суммаси (миллий/хорижий валюталарда) экспорт қилувчининг ҳисоб рақамига тушганда, дебитор қарздорлик суммаси молиявий санкцияларни қўллаш мақсадлари учун тушган суғурта қопламаси суммасига камайтирилади.

      Тадбиркорлик субъектларига нисбатан импорт контрактлари шартларида асбоб-ускуналар ва (ёки) бутловчи буюмларни етказиб бериш муддати техник хусусиятлари ва ўзига хослигидан келиб чиққан ҳолда 180 кундан ортиқ белгиланган бўлса, асбоб-ускуналар ва (ёки) бутловчи буюмлар етказиб бериш бўйича импорт шартномалари юзасидан муддати ўтган дебитор қарздорлик учун, молиявий жазо чоралари қўлланилмайди.

      Энг муҳими!

      валюта маблағларининг келиб тушиши ёки товарларни олиб кирилиши ва “эркин муомалага чиқариш” режимида расмийлаштирилиши, иш бажариш ва хизматлар кўрсатиш таъминланган тақдирда:

      жарима қўллаш масаласини кўриб чиқилаётган пайтда жарима қўлланилмайди;

      суднинг қарорини ижро этиш пайтида қўлланилган жарима тўланмайди;

      жарима қўлланилганидан кейин 90 кунлик муддат ичида тўланган жарима бюджетдан қайтариб берилади.

  • Tадбиркорлик субъектлари ва жисмоний шахслар учун жуда муҳим
    I. Қуйидаги ҳолларда товарлар (махсус товарлардан ташқари), иш ва хизматларни экспорт қилиш ҳуқуқингиз мавжуд:
    суммасидан қатъий назар:
      Халқаро тўлов тизими орқали тўланган ҳолларда бутунжаҳон Интернет тармоғи орқали:
    • битта инвойс бўйича 5 минг АҚШ долларигача;
    • харидор билан ёзма шартнома тузмасдан;
    • барча юридик ва жисмоний шахсларга умумқабул қилинган халқаро амалиётга мувофиқ ҳисобот юритган ҳолда;
    • ташқи савдо операцияларининг ягона электрон ахборот тизимига ахборот киритмасдан;
    • почта алоқа хизматлари кўрсатиш қоидаларига мувофиқ;
    • божхона декларациясини расмийлаштирмасдан.

    • Жисмоний шахслар:
    • умумий қиймати 5 минг АҚШ долларигача;
    • божхона декларацияси тақдим этмасдан.
    • Тадбиркорлик субъектлари мазкур талаблар ва шартлар билан экспорт қилганларида қўшилган қиймат солиғининг ноль даражали ставкаси қўлланилади ва бунинг натижасида ҳосил бўлган ортиқча суммасини қайтариб олиш ҳуқуқига эга. Бунда, қайд қилинган талаб ва шартлар эскпортни тасдиқловчи ҳужжат бўлиб ҳисобланади.

      II. Тадбиркорлик субъектларига 2017 йилнинг 5 сентябрига қадар ҳосил бўлган кредитор қарздорликларни ҳисобдан чиқариш бўйича:
    • бошқарув органлари қарор қабул қилганида;
    • ҳисобдан чиқарилган қарздорлик суммасига солиқлар ҳисобланмайди. Бундай ҳолатлар имтиёз сифатида қаралади.
    • контракт тузмасдан;
    • инвойс асосида;
    • олдиндан 100 фоиз тўлов тушгандан сўнг;
    • ташқи савдо операцияларининг ягона электрон ахборот тизимига маълумотларни киритиш шарти билан.
  • Импорт қилинган товарлар ҳаракатини назорат қилиш ҳамда солиқлар ва божхона тўловлари бўйича ҳуқуқбузарликларнинг олдини олиш cхемаси

    Босқичлар

     

    Субъектлар

     

    Тадбирлар

     

    Ижро муддати

     

     

     

     

     

     

     

    1-босқич

     

    Давлат божхона хизмати органлари

     

    Солиқ тўловчиларнинг экспорт-импорт операциялари ҳамда товарлар ҳаракати тўғрисида маълумотларни Давлат солиқ қўмитасига;

    Ўзбекистон Республикаси Президентининг "Техник жиҳатдан тартибга солиш, стандартлаштириш, сертификатлаштириш ва метрология тизимларини янада ривожлантириш чора-тадбирлари тўғрисида" 2018 йил 12   декабрдаги ПҚ-4059-сон қарорига асосан соддалаштирилган тартибда расмийлаштирилган импорт операциялари тўғрисидаги маълумотларни "Ўзстандарт" агентлигига тақдим этиш.

     

    Божхона

    расмийлаш-

    тирувидан кейин

    3 кун муддатда

     

     

     

     

     

     

     

    2-босқич

     

    Давлат солиқ

    хизмати органлари

     

    Ҳар бир импорт қилувчи кесимида назорат карточкаларини юритиш ҳамда махсус дастурий маҳсулот орқали маълумотларни таҳлил қилиш ва солиққа оид ҳуқуқбузарлик содир этиш хавфи даражаси аниқлаш. 

     

    Дастурий маҳсулот орқали автоматик тарзда

     

     

     

     

     

     

     

    3-босқич

     

    Давлат солиқ хизмати органлари

     

    Солиққа оид ҳуқуқбузарлик содир этиш хавфи юқори ва ўртача бўлган импорт қилувчилар фаолиятини камерал назорат ўтказиш ва солиқ ҳисоботларида аниқланган тафовутларни бартараф этиш юзасидан солиқ тўловчига Солиқ кодек снинг 70-моддасида белгиланган тартибда талабномалар юбориш.

     

    1 иш куни

    мобайнида

     

     

     

     

     

     

     

    4-босқич

     

    Давлат солиқ хизмати органлари

     

    Солиқ тўловчилар томонидан тақдим этилган ахборотларнинг ишончлилигини ҳамда импорт қилувчининг ҳисоботларида акс эттирилган солиқ ва божхона имтиёзларини қўллашнинг қонунийлигини тасдиқлаш мақсадида Солиқ кодек снинг 71-2-моддасида белгиланган тартибда мавзули экспресс-ўрганиш ўтказиш.

     

    7 календарь кун

     

     

     

     

     

     

     

     

    5-босқич

     

    Давлат солиқ хизмати органлари

     

    Назорат тадбирлари натижасида жиноят аломатлари мавжуд деб топилган ҳолларда, материалларни қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда ҳуқуқни муҳофаза қилувчи органларга;

    божхона тўғрисидаги қонун ҳужжатлари бузилиши ҳолатлари бўйича давлат божхона хизмати органларига;

    метрология ва сертификатлаштириш тўғрисидаги қонун ҳужжатлари бузилиши ҳолатлари бўйича "Ўзстандарт" агентлигига ва бошқа қонунбузилишлар тўғрисида тегишли вазирликлар ва идораларга маълумот тақдим этиш.

     

    3 иш кунидан кечиктирмай

     

     

     

     

     

     

     

    6-босқич

     

    Давлат божхона хизмати органлари

     

    Божхона тўғрисидаги қонун ҳужжатлари бузилганлиги тўғрисида келиб тушган маълумотларни хавфни бошқариш тизими доирасида назорат қилиш.

     

    Доимий

     

     

     

     

     

     

     

    7-босқич

    "Ўзстандарт"

    агентлиги

    Тадбиркорлик субъектлари томонидан ўз ишлаб чиқариш эҳтиёжлари учун олиб кирилган ўлчаш воситаларини қонун ҳужжатларида белгиланган тартибда мувофиқлик сертификатини олинишини назорат қилиш.

    Божхона

    расмийлаш-

    тирувидан кейин

    2 ой муддатда

  • Тўлов интизомини мустаҳкамлаш схемаси

    Босқичлар

     

    Масъул ижрочилар

     

    Тадбирлар

     

    Бажариш

    муддатлари

     

     

     

     

     

     

     

    1-босқич

     

    Марказий банк

     

    Республика ва ҳудудий ишчи гуруҳларга ташқи савдо шартномалари бўйича муддати ўтган дебитор ва кредитор қарздорлик тўғрисидаги маълумотларни тақдим этиш

     

    Ҳар ойнинг

    10-санасига қадар

     

     

     

     

     

      

     

     

     

     

     

    2-босқич

     

    Ҳудудий ишчи гуруҳлар

     

    1) Ташқи савдо шартномалари бўйича муддати ўтган дебитор ва кредитор қарздорлик тўғрисидаги маълумотларни тадбиркорлик субъектлари кесимида пухта, манзилли ўрганиб чиқиш.

    2) Қарздорликни сўндириш, шунингдек, асоссиз сақланиб турган қарздорликларни ТСОЯЭАТдан чиқариш юзасидан таклифлар ишлаб чиқиш.

    3) Давлат солиқ қўмитасига ва Республика ишчи гуруҳига тегишли қарор қабул қилишда фойдаланиш учун таклифлар тақдим этиш.

     

    Ҳар ойнинг

    15-санасига қадар

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    3-босқич

     

    Давлат солиқ қўмитаси

     

    1) ТСОЯЭАТдан қарздорликларни чиқариш бўйича таклифлар ишлаб чиқиш.

    2) Республика ишчи гуруҳига қарздорликлар юзасидан тегишли қарор қабул қилиш учун таклиф киритиш.

     

    Ҳар ойнинг

    20-санасига қадар

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

     

    4-босқич

     

    Республика

    ишчи гуруҳи

     

    1) Ҳудудий ишчи гуруҳлар ва Давлат солиқ қўмитасининг таклифлари асосида ташқи савдо шартномалари бўйича муддати ўтган дебитор ва кредитор қарздорлик тўғрисидаги маълумотларни таҳлил қилиш.

    2) Қарздорликни сўндириш, шунингдек, асоссиз сақланиб турган қарздорликларни ТСОЯЭАТдан чиқаришга қаратилган аниқ чора-тадбирларни ишлаб чиқишва тасдиқлаш;

    3) Аниқ чора-тадбирларни Вазирлар Маҳкамаси аппарати таркибий бўлинмаларига бириктирилган хўжалик юритувчи субъектларга ҳамда ҳудудий ишчи гуруҳларга ижро учун юбориш.

    4) ТСОЯЭАТдан қарздорликларни чиқариш бўйича қарор қабул қилиш ва ижросини таъминлаш учун Давлат солиқ қўмитасига юбориш.

     

    Ҳар чоракда камида

    1 марта

     

     

     

     

     

     

     

     

      

     

      

     

      

     

    5-босқич

     

    Давлат солиқ қўмитаси

     

    ТСОЯЭАТдан қарздорликларни чиқариш бўйича Республика ишчи гуруҳи қарорининг ижросини таъминлаш.

     

    Қарор қабул қилингандан кейин 10 календарь кун давомида

     

     

     

     

     

      

     

      

     

     

    Ҳудудий ишчи гуруҳлар, хўжалик юритувчи субъектлар

     

    1) Қарздорликни сўндириш, шунингдек, асоссиз сақланиб турган қарздорликларни ТСОЯЭАТдан чиқаришга қаратилган аниқ чора-тадбирларнинг ижросини таъминлаш.

    2) Амалга оширилган ишлар юзасидан республика ишчи гуруҳига тегишли ҳисоботларни тақдим этиб бориш.

     

    Аниқ чора-тадбирларда белгиланган муддатларда